تاریخچه راگا تهران بخش دوم

به نوشته طبری سال 22 هجری سپاه عرب به فرماندهی  نعیم بن مقرن  به راگا حمله برد و سردار  یزیدبن قیس الاحبی  والی راگا که اکنون از آن به عنوان ری نام برده می شود بود که به دستور  معاویه بن ابی سفیان  از کار بر کنار و پس از او زیادبن ابیه  تا سال 51 هجری قمری در این مکان حکومت کرد و فرزند او عبیدالله بن زیاد مقدمات فاجعه کربلا را به وجود آورد و سپس وعده حکومت راگا به عمر سعد  و شمر بن ذی الجوشن  داده بود .

در سال (95-75 هجری قمری ) حجاج بن یوسف ثقفی والی راگا شد ، پس از قیام  ابومسلم خراسانی (سیاه –جامگان ) و بر انداختن حکومت بنی امیه ، ابو مسلم رو به راگا آورد و راگا را مقر فرماندهی خود قرار داد .

ایالت مرزی قلمرو خلفا در این ناحیه مدتها همان منطقه قدیمی مادها که در آن زمان جبال ( کوهستان ) نامیده می شد ، بود . ناحیه کوهستانی پهناوری که یونانیان آن را " مدیا " (MEDIA) می گفتند و از باختر به جلگه های بین النهرین و از خاور به کویر بزرگ ایران محدود می گشت نزد جغرافی نویسان عرب به نام ایلت  جبال  معروف بود . این نام بعد ها متروک شده و در قرن ششم هجری قمری در زمان سلجوقیان به غلط آن را عراق عجم نامیدند تا به عراق عرب که مقصود از آن بخش سفلای بین النهرین است ، اشتباه نگردد.

چهار شهر بزرگ کرمانشاه ( قرمیسن) ، همدان (حکمتانه )، راگا و اصفهان از زمان قدیم بزرگترین شهر های نواحی چهارگانه ایالت جبال بود . شهر راگا که در گوشه شمال شرقی ایالت جبال واقع است و نویسندگان عرب معمولا آن را به صورت " الری" می نویسند ، در واقع همان است که یونانیان آن را " راکس " (RAGES) می گفتند ، ظاهرا این شهر در قرن چهارم از بزرگترین مراکز چهارگانه ایالت جبال بوده است .  ابن حوقل  وسعت شهر را یک فرسخ و نیم در یک فرسخ و نیم ذکر کرده و بناهای آن را اغلب از گل و گاهی از کچ و سنگ نوشته است . در زمان خلفای عباسی نام رسمی و دولتی راگا ،  محمدیه  بود . از این جهت که  محمد  که همان  مهدی  خلیفه عباسی است ، در زمان خلافت پدرش " منصور " در راگا اقامت گزید و بیشتر آن شهر را تجدید عمارت نمود و پسرش " هارون الرشید " نیز در آنجا متولد گردید . شهر محمدیه مهمترین ضرابخانه آن ایالت بود و نام آن بر روی بسیاری از سکه های دوره خلفای عباسی دیده می شود . در قرن چهارم هم  ابن حوقل  و هم  مقدسی  گفته اند که اکثر شهر ویران و تجارت آن به حومه های شهر قدیم انتقال یافته است . در زمان قدیم مهمترین نواحی راگا از حیث حاصلخیزی عبارت بود از روستای  (الروده ) و نیز  پشافویه یا فشافویه که هنوز به نام دیزه  نام دو دهکده بزرگ بود که به مساحت یک روز راه تا راگا قرار داشتند و آنها را  دیزه  ورامین تهران می گفتند .

درسال 617  مغولان  ری هنان راگا را گرفته و آن را غارت کردند و پس از آن راگا دیگر آباد نشد و اهالی به دو شهر ورامین و تهران نقل مکان کردند . در دوره  ایلیخان  بعد از مرگ سلطان  ابوسعید بهارخان  در سال ( 736 ه.ق) و تجزیه سرزمین تحت تسلط وی ، منطقه راگا تحت حکومت  تغا تیمور در آمد ( 739-752 ه.ق) و در سال ( 786 ه . ق) راگا به تصرف تیمور در آمد . پس از روی کار آمدن دولت صفوی در سال (905 ه .ق ) توسط شاه  اسماعیل  ، شاه طهماسب اول " در سال (943 ه. ق ) وارد راگا شد و در سال ( 944 ه. ق ) ایوان حضرت عبدالعظیم (ع) به دستور وی ساخته شد . از این دوره بناهای مذهبی زیادی در منطقه راگا ساخته شد . به سال (1128 ه.ق) دولت صفوی بدست  نادرشاه افشار منقرض شد . در این دوره با توجه به پرداختن جنگ در بیشتر نقاط کشور و لشکر کشیهای متعدد به خارج از ایران فرصتی برای نادر به منظور رسیدگی به اوضاع عمومی دست نداد . در دوره  زندیه  آبادانی و سیاست اجتماعی معطوف به نقاط خاصی شده بود و جنبه عمومی پیدا نکرد .


از سال 1200 هجری قمری با روی کار آمدن  قاجار  نظر خاصی نسبت به پاره ای از بناهای مذهبی راگا پیدا شد . بارگاه حضرت عبدالعظیم (ع) و دیگر بناهای مذهبی پراکنده راگا مرمت شدند که این روند تاکنون نیز ادامه دارد .


ساکنان اولیه راگا ، اقوام آریایی بودند که به ایران مهاجرت کردند . در آغاز قرن هفتم قبل از میلاد در عهد آشوریان ، حکومتی که تاریخ مدون با آن آغاز می شد ، راگا یکی از پنج ایالت آشوری بود که در سرزمین ماد قرار داشت . مذهب مادها  آئین مغان  بوده است . آن گونه که از گفته های هرودوت ( مورخ یونان قرن 5 ق.م) بر می آید ، مغان یکی از قبایل هشتگانه ماد محسوب می شد و راگا ، مرکز آنها به شمار می رفت . از خصوصیات بارز آئین مغانی ، احترام به آتش و آتشکده بوده است .

شهر راگا در دوران پیش از اسلام ، مرکز بزرگ دینی زرتشتیان بود و موبد موبدان ، نوعی حکومت نظیر و اتیکان ، در آنجا داشت ، اما پس از ظهور اسلام و نفوذ آن ، آئین زرتشت و مسیحیت در ایران رو به ضعف گذارد . این میان راگا هم که مرکز زرتشتیان بود . بلافاصله بعد از فتح  آن به دین حنیف اسلام گردن نهاد و اسلام در آن گسترش یافت و غالبا سکنه آن به مذهب حنفی و شافعی در آمدند تا اینکه در زمان حکومت ابوالحسن مادرانی تشیع در این شهر ظهور نمود و گسترش یافت .

لینک به گوگل پلاس

Google



موضوعات مرتبط:
برچسب‌ها: راگا , ایران
ادامه مطلب
[ شنبه ۱۳٩٥/٧/٢٤ ] [ ٥:۳٦ ‎ب.ظ ] [ علی سنجری ژوژکیان ]